Trân trọng giới thiệu với Thủ trưởng và các đồng chí nội dung hiện vật.

Ngày 12/4/1962, Tiểu đoàn 4 thông tin Vô tuyến điện tiếp sức (VTĐts) trực thuộc Bộ Tư lệnh Thông tin liên lạc được thành lập trên cơ sở Đại đội VTĐts 22, Trung đoàn thông tin 205, Cục Thông tin liên lạc. Tiểu đoàn 4 gồm 3 đại đội thông tin: 12, 13 và 14 được trang bị xe tiếp sức P.401 làm nhiệm vụ bảo đảm thông tin liên lạc phục vụ lãnh đạo, chỉ huy các đơn vị chiến đấu.

Thắng lợi của Tây Nguyên, Trị Thiên- Huế, Đà Nẵng đã đánh dấu bước trưởng thành toàn diện của quân đội ta trong đó có Bộ đội Thông tin liên lạc. Ngày 14/4/1975, Bộ Chính trị đã chính thức thông qua Kế hoạch tiến công giải phóng Sài Gòn - Gia Định lấy tên Chiến dịch Hồ Chí Minh. Ngày 07/4/1975, sau khi được Bộ Tư lệnh giao nhiệm vụ, Tiểu đoàn 4 hành quân vào chiến trường miền Nam mang theo 9 xe VTĐts đặt tại các trạm trên tuyến trục Bắc - Nam. Tuyến trục Bắc - Nam được thiết lập bằng việc sử dụng loại máy VTĐts P-401, là xương sống của hệ thống thông tin liên lạc từ Bộ đến Sở chỉ huy Chiến dịch Hồ Chí Minh. Sau nhiều lần nghiên cứu, thử nghiệm Bộ đội Thông tin liên lạc đã đưa máy đặt trên các điểm cao, tăng thêm cự ly liên lạc giữa 2 đài, làm nhiệm vụ tiếp chuyển trên tuyến trục. Cán bộ, chiến sĩ Tiểu đoàn 4 đã khắc phục mọi khó khăn, gian khổ tháo máy khỏi xe, thồ gùi các khối máy, ăng ten, máy phát điện, xăng dầu… lên đặt ở những điểm cao heo hút giữa dải Trường Sơn trùng điệp trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt như mưa bão, nắng nóng, giá rét ... Hàng ngày, cán bộ, chiến sĩ thay phiên nhau xuống núi, thồ gùi xăng dầu, lương thực, nước uống, đảm bảo cho sinh hoạt và máy móc hoạt động, quyết tâm giữ vững thông tin liên lạc lạc từ Bộ đến Sở chỉ huy Chiến dịch.

Xe VTĐts P-401 mang số hiệu FB - 4387. Tiểu đoàn 4, Bộ Tư lệnh TTLL phục vụ Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975.

Hồi 11 giờ ngày 24/4/1975, mệnh lệnh tiến công vào Sài Gòn của Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương đã được Đại đội 5 vô tuyến điện (thuộc Tiểu đoàn 77 Tổng trạm Bộ) chuyển kịp thời tới Bộ Tư lệnh Chiến dịch Hồ Chí Minh. Các cánh quân của ta đã hình thành thế bao vây Sài Gòn từ nhiều hướng, Bộ đội Thông tin cũng “Thần tốc” phối hợp với các đơn vị triển khai liên lạc phục vụ chiến đấu. Đúng 10 giờ 45 phút ngày 30/4/1975, hai chiếc xe tăng mang số hiệu 843 và 390 do Đại đội trưởng Bùi Quang Thận và Chính trị viên Vũ Đăng Toàn chỉ huy tiến vào húc đổ cổng Dinh Độc Lập. Ngay khi bộ đội ta chiếm Dinh Độc Lập cũng là lúc xe Tiếp sức mang số hiệu FB - 4387 của Tiểu đoàn 4, Bộ Tư lệnh Thông tin liên lạc do đồng chí Trần Văn Thủy phụ trách, đồng chí Phạm Ngọc Thu lái xe tiến thẳng vào sân Dinh. Các chiến sĩ Thông tin đã nhanh chóng tháo máy P-401 đặt trên xe chuyển lên nóc Dinh Độc Lập để triển khai thông tin liên lạc.

11 giờ 30 ngày 30/4/1975, lá cờ Quân giải phóng được kéo lên nóc Dinh Độc Lập cũng là lúc Đài tiếp sức được triển khai xong, bắt liên lạc kịp thời báo cáo về Tổng trạm Thông tin, Sở Chỉ huy chiến dịch với nội dung: “Nội các Dương Văn Minh đã tuyên bố đầu hàng vô điều kiện. Chiến dịch Hồ Chí Minh đã toàn thắng”. Sau khi nhận được thông tin, Đại tướng Văn Tiến Dũng đã sử dụng điện thoại thông qua tuyến trục VTĐts Bắc - Nam báo cáo về Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương ở Hà Nội. Cũng qua đài VTĐts Sở chỉ huy, Bộ Tư lệnh Chiến dịch đã nhận được điện của Bộ Chính trị khen ngợi toàn thể cán bộ, chiến sĩ các đơn vị bộ đội chủ lực, bộ đội địa phương, bộ đội tinh nhuệ, dân quân tự vệ … đã chiến đấu anh dũng, kiên cường lập nhiều chiến công vang dội, tiêu diệt và làm tan rã lực lượng lớn quân địch, buộc chính quyền và quân đội Sài Gòn phải đầu hàng vô điều kiện. Giải phóng thành phố Sài Gòn - Gia Định, chiến dịch lịch sử mang tên Bác Hồ vĩ đại toàn thắng.

Thắng lợi của Chiến dịch Hồ Chí Minh đã đánh dấu bước trưởng thành nhanh chóng của Tiểu đoàn 4 nói riêng và Bộ đội Thông tin liên lạc nói chung. Đồng thời là bước phát triển quan trọng về nghệ thuật tổ chức, sử dụng thông tin liên lạc trong chiến đấu của Bộ đội Thông tin, góp phần cùng toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta giành thắng lợi vẻ vang cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước. Với những thành tích xuất sắc phục vụ chiến đấu và chiến đấu, đặc biệt trong Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975, ngày 12 tháng 9 năm 1975, Tiểu đoàn 4 được Đảng, Nhà nước tuyên dương “Đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân”./.  

Đặng Hảo - Tuyết Minh